สัญญาณในเลือดอาจบอกโรคลำไส้อักเสบเรื้อรังได้ล่วงหน้าถึง 10 ปี

โรคลำไส้อักเสบเรื้อรัง (inflammatory bowel disease หรือ IBD) ซึ่งรวมโรคโครห์นและโรคลำไส้ใหญ่อักเสบเป็นแผล มักกว่าจะวินิจฉัยได้ ผู้ป่วยก็มีอาการมาระยะหนึ่งแล้ว แต่งานวิจัยที่นำเสนอในงานประชุม UEG Week 2026 ที่บาร์เซโลนา สเปน ชี้ว่าระบบภูมิคุ้มกันอาจส่งสัญญาณเตือนล่วงหน้านานถึง 10 ปี

ศึกษาอย่างไร

ทีมวิจัยที่นำโดย ดร.อาร์โน บูร์กอนเย ใช้ตัวอย่างซีรัมจาก 500 คน รวม 2,000 ตัวอย่าง แบ่งเป็นคนที่ต่อมาเป็นโรคโครห์น 200 คน เป็นโรคลำไส้ใหญ่อักเสบเป็นแผล 200 คน และคนสุขภาพดีที่อายุและเพศใกล้เคียงกัน 100 คน ตัวอย่างเก็บไว้ตอนวินิจฉัย และราว 2, 4 และ 10 ปีก่อนหน้า

ทีมตรวจปฏิกิริยาของแอนติบอดีต่อแอนติเจนราว 357,000 ชนิด ทั้งจากแบคทีเรีย ไวรัส อาหาร และเนื้อเยื่อของร่างกายเอง พบแอนติบอดีที่ไม่ซ้ำกัน 123,980 ชนิด

พบอะไร

คนที่ต่อมาเป็นโรคโครห์นมีปฏิกิริยาต่อเชื้อไวรัสกลุ่มเฮอร์ปีส์และโปรตีนแฟลเจลลินของแบคทีเรียสูงขึ้น ส่วนคนที่ต่อมาเป็นโรคลำไส้ใหญ่อักเสบเป็นแผลมีปฏิกิริยาต่อไวรัสเฮอร์ปีส์และต่อเนื้อเยื่อตัวเองสูงขึ้น ทั้งสองโรคมีความหลากหลายของแอนติบอดีต่ำกว่าคนปกติ ตรวจเห็นได้ตั้งแต่ 10 ปีก่อนวินิจฉัย

เมื่อใช้แมชชีนเลิร์นนิง ข้อมูลนี้แยกผู้ที่จะเป็นโรคโครห์นออกจากคนปกติได้ด้วยค่า AUC 0.90 และโรคลำไส้ใหญ่อักเสบเป็นแผลได้ 0.84 (ค่า 0.5 เท่ากับเดาสุ่ม และ 1.0 คือแม่นสมบูรณ์)

ข้อควรรู้

ผลนี้เป็นขั้นพิสูจน์แนวคิด ยังไม่พร้อมใช้ตรวจคัดกรองจริง ต้องยืนยันในกลุ่มประชากรอื่นที่หลากหลายกว่าและติดตามไปข้างหน้า และต้องแสดงว่าช่วยได้มากกว่าการตรวจพันธุกรรมหรือการตรวจเลือดอื่น การทดสอบในอนาคตต้องแม่นยำ ราคาไม่แพง และช่วยให้ผู้ป่วยมีผลการรักษาดีขึ้นจริง ผลนำเสนอในงานประชุมและยังไม่ตีพิมพ์ในวารสาร